Nổi bật
– Siêu âm tại giường dạ dày (Gastric Point-of-Care Ultrasound, G-POCUS) do điều dưỡng được đào tạo thực hiện là khả thi và được chấp nhận tốt ở bệnh nhân sau phẫu thuật tiêu hóa.
– G-POCUS cung cấp đánh giá khách quan tại giường về thành phần dịch vị dạ dày, bao gồm định lượng thể tích và định tính thành phần (trống, dịch, chất rắn).
– Thủ thuật được bệnh nhân dung nạp tốt, với mức đau và mức độ thoải mái ổn định trong quá trình đánh giá.
– Độ tin cậy liên quan giữa các người đánh giá ở mức trung bình cho thấy khả năng tái lập của việc diễn giải hình ảnh giữa các người thực hành được đào tạo.
– Nghiên cứu thí điểm này ủng hộ việc tích hợp G-POCUS vào chăm sóc hậu phẫu thường quy để theo dõi phục hồi tiêu hóa.
Bối cảnh nghiên cứu
Sau phẫu thuật tiêu hóa, theo dõi sự hồi phục chức năng đường tiêu hóa là rất cần thiết nhằm tối ưu hóa xử trí người bệnh và phòng ngừa các biến chứng như chậm làm rỗng dạ dày hoặc nguy cơ hít sặc. Theo cách truyền thống, đánh giá thành phần dịch vị dạ dày chủ yếu dựa vào dấu hiệu lâm sàng hoặc các thăm dò xâm lấn, vốn có thể mang tính chủ quan, tốn thời gian hoặc gây khó chịu cho người bệnh. Siêu âm tại giường dạ dày (Gastric Point-of-Care Ultrasound, G-POCUS) là một công cụ không xâm lấn, nhanh chóng tại giường để đánh giá khách quan thành phần trong dạ dày. Tuy nhiên, bằng chứng về tính khả thi và mức độ chấp nhận của G-POCUS do nhân viên điều dưỡng thực hiện trong bối cảnh hậu phẫu vẫn còn hạn chế. Nghiên cứu thí điểm này nhằm đánh giá tính khả thi từ nhiều góc độ—mức độ chấp nhận của điều dưỡng, người bệnh và các chỉ số chất lượng tổng thể—khi tích hợp G-POCUS vào chăm sóc hậu phẫu thường quy sau phẫu thuật tiêu hóa.
Thiết kế nghiên cứu
Nghiên cứu thí điểm tiến cứu này bao gồm 34 người bệnh đang hồi phục sau phẫu thuật tiêu hóa lớn. Các điều dưỡng được đào tạo, sử dụng quy trình chuẩn hóa, đã thực hiện tổng cộng 52 lần đánh giá G-POCUS tập trung vào hang vị để mô tả định tính và định lượng thành phần dạ dày. Mục tiêu chính là đánh giá tính khả thi được xác định bởi mức độ chấp nhận của điều dưỡng (sử dụng bộ câu hỏi theo khung lý thuyết về mức độ chấp nhận), sự tự tin của điều dưỡng, tính dễ sử dụng (Dutch-System Usability Scale), khả năng dung nạp của người bệnh (thay đổi mức độ đau và mức độ thoải mái trước, trong và sau khi đánh giá), cùng các thông số chất lượng bao gồm tỷ lệ thành công kỹ thuật, thời gian của mỗi lần thăm khám, chỉ định siêu âm và độ chính xác của diễn giải.
Kết quả chính
Phần lớn các lần đánh giá G-POCUS (81%) được thực hiện do có dấu hiệu lâm sàng gợi ý chức năng tiêu hóa có thể bị rối loạn. Tỷ lệ thành công kỹ thuật cao—92% các lần thăm khám cho kết luận xác định. Các nguyên nhân dẫn đến đánh giá không kết luận được bao gồm hơi trong ổ bụng cản trở, không xác định được hang vị dạ dày hoặc người bệnh khó chịu.
Phân tích định tính thành phần dạ dày cho thấy 46% các đánh giá xác định có dịch, với thể tích dịch trung vị là 248 mL, chứng tỏ G-POCUS có thể cung cấp các chỉ số định lượng hữu ích cho quyết định lâm sàng. Thành phần rắn và trạng thái trống cũng có thể được nhận diện, giúp phân biệt tình trạng làm rỗng dạ dày.
Điều dưỡng báo cáo mức độ chấp nhận cao, đồng thời cảm thấy tự tin và thoải mái khi thực hiện G-POCUS. Điểm số tính dễ sử dụng cũng cho thấy thiết bị và quy trình thân thiện với người sử dụng trong bối cảnh làm việc lâm sàng bận rộn. Đáng chú ý, người bệnh có mức độ đau và mức độ thoải mái ổn định, không ghi nhận thay đổi có ý nghĩa trong quá trình siêu âm, cho thấy khả năng dung nạp tốt.
Độ tin cậy liên quan giữa các người đánh giá trong diễn giải thành phần dạ dày, được đo bằng hệ số tương quan nội lớp, là 0,537, gợi ý mức độ đồng thuận trung bình giữa các người đánh giá. Mặc dù điều này cho thấy vẫn còn dư địa cải thiện, kết quả vẫn ủng hộ tính tái lập và độ tin cậy của G-POCUS khi được thực hiện bởi nhân sự được đào tạo.
Bình luận chuyên gia
Nghiên cứu này cung cấp bằng chứng khả quan cho việc tích hợp G-POCUS do điều dưỡng thực hiện vào các quy trình chăm sóc hậu phẫu sau phẫu thuật tiêu hóa. Tài liệu trước đây đã xác lập tính khả thi của G-POCUS trong gây mê hồi sức và chăm sóc tích cực, chủ yếu do bác sĩ thực hiện; việc mở rộng năng lực này sang điều dưỡng sẽ cải thiện khả năng triển khai rộng rãi và hiệu quả trong thực hành lâm sàng.
Tuy nhiên, độ tin cậy ở mức trung bình cho thấy cần có đào tạo chuẩn hóa và có thể phát triển thêm các công cụ phân tích hình ảnh tự động để hỗ trợ diễn giải. Tính chất thí điểm và cỡ mẫu của nghiên cứu làm hạn chế khả năng khái quát hóa, do đó cần có thêm các nghiên cứu xác thực đa trung tâm với quần thể người bệnh lớn hơn. Dù vậy, việc không gây khó chịu cho người bệnh cùng đặc điểm đánh giá nhanh tại giường giúp G-POCUS có ưu thế hơn so với các đánh giá lâm sàng truyền thống hoặc các phương pháp xâm lấn.
Kết luận
Nghiên cứu thí điểm tiến cứu này cho thấy siêu âm dạ dày tại giường do điều dưỡng thực hiện là một phương pháp khả thi, được chấp nhận và an toàn để đánh giá thành phần dạ dày ở người bệnh đang hồi phục sau phẫu thuật tiêu hóa. Tỷ lệ thăm khám cho kết luận xác định cao và mức độ đồng thuận liên quan giữa các người đánh giá ở mức trung bình ủng hộ độ tin cậy của phương pháp. G-POCUS có thể cung cấp thông tin lâm sàng có giá trị về tình trạng làm rỗng dạ dày để định hướng xử trí hậu phẫu mà không làm tăng khó chịu cho người bệnh.
Các nghiên cứu trong tương lai nên tập trung vào việc tinh chỉnh quy trình đào tạo để cải thiện mức độ đồng thuận trong diễn giải, đánh giá các kết cục lâm sàng bị ảnh hưởng bởi xử trí dựa trên G-POCUS, và xem xét các lộ trình tích hợp nhằm chuẩn hóa việc sử dụng phương pháp này trong chăm sóc hậu phẫu thường quy.
Kinh phí và ClinicalTrials.gov
Nghiên cứu của van Noort et al. không báo cáo nguồn kinh phí bên ngoài. Không có thông tin đăng ký thử nghiệm lâm sàng trong phần tóm tắt.
Tài liệu tham khảo
1. van Noort HHJ, Tacken MCT, Posthuma A, Postmus-Jellema R, Stommel MWJ, Huisman-de Waal G. Feasibility of gastric point-of-care ultrasound (G-POCUS) to determine gastric content after gastrointestinal surgery: A prospective pilot study. Surgery. 2026 Jul 17;198:110468. PMID: 42580015.
2. Perlas A, Chan VW, Lupu CM, Mitsakakis N, Hanbidge A. Gastric volume quantification by ultrasound in adult patients: a validation study. Anesthesiology. 2009 Dec;111(6):82-89.
3. Bouvet L, Mazoit JX, Chassard D, et al. Ultrasound assessment of gastric content and volume. Anesthesiology. 2011;114(3):S41-S47.
4. Van de Putte P, Perlas A. Ultrasound assessment of gastric content and volume. Br J Anaesth. 2014;113(1):12-22.
